Głos Pacjenta Onkologicznego Nr 3/2018 (31)

7 „Głos Pacjenta Onkologicznego” nr 3, czerwiec 2018 Projekt realizowany ze środków PFRON Temat numeru W celu uzyskania najwyższej skutecz- ności i jakości leczenia w skali kraju, nie- zbędne jest utworzenie Krajowej Sieci Onkologicznej. Szpitale włączone do sieci byłyby zobligowane do realizacji kom- pleksowych świadczeń według ściśle okre- ślonych standardów oraz do koordynacji opieki w regionie. Działania krajowe Sieci byłyby koordynowane przez NIO, nato- miast szpitale Sieci byłyby odpowiedzial- ne za koordynację opieki onkologicznej w swoich regionach poprzez ścisłą współ- pracę z jednostkami o niższym stopniu re- ferencyjności. Elementem scalającym system byłoby wdrożenie zintegrowanego systemu in- formatycznego Sieci onkologicznej wspie- rającego realizację zadań NIO oraz Sieci. Ustanowienie Narodowego Instytutu On- kologii w powiązaniu z Krajową Siecią Onkologiczną spowoduje wzrost efektyw- ności prewencji nowotworów, wczesnej diagnostyki oraz jakości leczenia w skali kraju oraz społeczności lokalnych dzięki standaryzacji i koordynacji procedur wy- sokospecjalistycznych oraz monitorowaniu ich jakości. W konsekwencji umożliwi to odwrócenie niekorzystnych trendów epi- demiologicznych w Polsce i obniżenie spo- łecznych kosztów obciążenia chorobami nowotworowymi. Trzeba bowiem zdawać sobie sprawę, że nowotwory są chorobami przewlekłymi o największym obciążeniu i odpowiadają za 17,5% całościowego ob- ciążenia chorobami w Polsce. Tymczasem w Polsce koszty pośrednie stanowią aż 64% całościowych kosztów ekonomicznych no- wotworów. Dziękuję za wyczerpujące odpowiedzi na pytania. Rozmawiała Aleksandra Rudnicka Z doktorem Andrzejem Cichockim ordynatorem Oddziału Chirurgii Onkologicznej Centrum Onkologii – Instytutu im. Marii Skłodowskiej-Curie w Warszawie, przy ul. Wawelskiej rozmawiamy o zabiegach układu pokarmowego i postępie, jaki dokonał się w tym zakresie. Chirurg jest ciągle w onkologii lekarzem pierwszego kontaktu Panie doktorze, jakiego typu guzy no- wotworowe powstają najczęściej w ob- szarze przewodu pokarmowego i jakie jest postępowanie wobec tych zmian? Bardziej właściwą nazwą jest układ pokarmowy, chociaż jest to tożsame określenie. Najczęstszym nowotworem układu pokarmowego jest rak okrężnicy i rak odbytnicy. Nieco rzadziej występu- jącym jest rak trzustki, ale niestety jest to nowotwór, który niepokojąco szybko pnie się w górę, jako jedna z głównych przyczyn zgonów z powodu chorób nowotworowych. Najstarszą, ale wciąż najskuteczniejszą metodą leczenia no- wotworów, także raków układu pokar- mowego jest chirurgia. Po pierwsze – to chirurg jest ciągle w onkologii le- karzem pierwszego kontaktu, a po dru- gie – chirurgia mimo wszystko, nadal daje najlepsze efekty leczenia, chociaż oczywiście jest tylko elementem kom- pleksowego leczenia, w którym biorą udział także radioterapeuci, onkolodzy kliniczni, diagności i coraz częściej ge- netycy. Zabiegiem związanym z nowotworem jelita grubego, którego najbardziej oba- wiają się pacjenci – choć ratuje on życie – jest wyłonienie stomii. Czy w tym za- kresie dokonał się jakiś postęp? Stomię wykonujemy tylko w takim przy- padku, kiedy musimy usunąć nowotwór, który jest położony bardzo blisko zwiera- cza odbytu. Główna idea tego zabiegu się specjalnie nie zmieniła, ponieważ nie prze- skoczymy pewnych uwarunkowań, które dyktuje nam natura. Natomiast to, co się rzeczywiście zmieniło, patrząc z perspek- tywy przebiegu mojej całej pracy zawodo- wej, to udaje nam się schodzić coraz niżej, co wiąże się z wykonywaniem stałej stomii u mniejszej liczby pacjentów. Kiedy zaczy- nałem pracę, to od ok. 10 cm od zwieracza odbytu już z założenia była wykonywana u chorego stomia na całe życie. Obecnie zmniejsza się liczba pacjentów, u których jest konieczność wykonania stomii. Teraz 3 cm, 4 cm od odbytu robimy takie zespole- nia, aby pacjent nie musiał mieć definityw- nej stomii, chociaż czasami potrzebna jest stomia czasowa, aby umożliwić zagojenie jelita. Dzięki nowym technikom chirur- gicznym, ale też radioterapii, jest mniejszy odsetek pacjentów ze stomią i większy tych, u których udaje się zachować zwieracz. Centralnym narządem układu pokar- mowego jest żołądek. Jedynym sposobem na wyleczenie tego nowotworu jest ga- strektomia z usunięciem węzłów chłon- nych. Na czym polega ten zabieg? Zmieniło się wiele oczywiście w zakresie samej chirurgii żołądka, jak w całej onkolo- gii i to nie jest kwestia tylko postępu techni- ki. Dużą liczbę pacjentów z rakiem żołądka kwalifikujemy do przed- i pooperacyjnej chemioterapii. I tutaj jest widoczny po- stęp, jeżeli chodzi o leczenie nowotworów żołądka. Jeżeli chodzi o technikę zabiegu chirurgicznego, to niestety wciąż najczę- ściej trzeba usunąć cały żołądek z guzami nowotworowymi, czyli wykonać gastrek- tomię. Natomiast rozszerzyły się wskazania do rozległego usunięcia węzłów chłonnych, co jest m.in. wyznacznikiem jakości w chi- rurgii, która zajmuje się nowotworami żo- łądka.